Monument voor Doodgeboren Kindjes

Onthulling monument

Het monument wordt 18 december onthult.

Leon Tonglet: vraagbaak stil verdriet doodgeboren kinderen

Door Cor Voorter

Sinds 1976 is Tonglet in dienst van de gemeente en werkzaam op de begraafplaats. Toen hij er pas werkte gingen de begrafenissen van de doodgeboren kinderen er inderdaad koel en zakelijk aan toe. "Van de opzichter kregen we te horen dat er om zo laat een grafje klaar diende te zijn op de aangewezen locatie. Daarna kwam de begrafenisondernemer, het kistje werd in het graf gelaten en wij zorgden voor de rest. Natuurlijk werd alles genoteerd en in de administratie vastgelegd." Tonglet voelt zich sterk verbonden met zijn werk "Het is dankbaar werk. De ene keer wat zakelijker dan de andere keer, maar uiteindelijk probeer je het verdriet van de nabestaanden enigszins te verzachten. Je probeert je werk niet mee naar huis te nemen. Dat lukt niet altijd. Vooral na de uitvaart van een kind ben ik onder een pet te vangen." Toch weet Leon als geen ander dat het leven gewoon doorgaat. Vandaar waarschijnlijk ook het begrip nu al die vragen loskomen. "Mijn naam is genoemd, maar mijn collega's zijn net zo behulpzaam." Zijn vrije tijd is goed gevuld. Hij is actief bij het Zittesj Mannenkoor en bieleman bij de Marotte. Ook als Suisse in de Grote Kerk is hij bij vele hoogtijdagen actief betrokken. In vol ornaat natuurlijk. Daarnaast tuiniert hij graag en waar nodig kan de familie een beroep op hem doen.
 
Annie Schreuders-Derks van het 'Museum van de Vrouw' bevestigd het verhaal dat Ria Ruijters en Leon Tonglet vertellen. "Het verhaal hoe het er aan toe ging in die tijd, is absoluut niet overdreven, zwangerschap, geboorte en dood werden met geheimzinnigheid en taboes omgeven. Over een doodgeboren kindje werd al helemaal niet gesproken. De Kerk bepaalde dat kinderen die te vroeg of dood ter wereld waren gekomen en om die reden het doopsel niet hadden kunnen ontvangen, niet vrijgemaakt waren van de erfzonde en konden dus niet binnen de omheining van het gewijde terrein worden toegelaten. Zij werden begraven in een strook grond, de "limbus infantium" (kinderzoom, voorgeborchte, plaats waar sommige zieltjes een natuurlijk geluk genieten). Een plek, grenzende aan het gewijde terrein. Met het gevoel en de kennis van nu is het handelen in die tijd
onbegrijpelijk. Vergeet echter niet, dit handelen te plaatsen in algemene beeld van de maatschappij
in die tijd. Het is natuurlijk niet goed te praten, maar geeft wel duidelijk een waarom aan. Kijk maar
hoe men in die tijd omging met ongewenste zwangerschappen. De aanstaande moeders werden
weggestopt in een klooster of naar familie gestuurd, ver weg van huis. Weer dat geheimzinnige
gedoe en weer dat taboe" aldus Annie Schreuders-Derks. Steunbetuigingen voor het monument voor
stil verdriet blijven bij Ria Ruijters en Miep Mostard binnenkomen.
Inmiddels is er ook een stichting in oprichting die een aantal zaken wil begeleiden. Lotgenoten
worden via de media op de hoogte gehouden en kunnen voor verdere informatie terecht bij Ria
Ruijters (0475)482876 of www.monument-doodgeborenkindjes.nl

Vanaf het ogenblik dat ik in de Trompetter las dat er op de begraafplaats "Tussen de Bergen" in Roermond een monument voor doodgeboren kinderen was onthuld, gingen mijn gedachten steeds vaker terug in de tijd en kwamen de weggestopte gedachten steeds in mij op.

Terug in de tijd, terug naar 1969.

Ik was toen 22 jaar en liet het geheel maar gebeuren. Ik dacht dat het zo moest. Je leeft op dat moment in een roes. Het leven gaat aan je voorbij. Je kwam met lege handen op de kraamafdeling, waar een feeststemming heerste en via de luidspreker de regelmatig terugkerende oproep klonk: "Dames maken jullie je klaar voor de baby, het is tijd voor de borstvoeding". Er werd niet gesproken over mijn situatie en niemand die zich de moeite nam om de luidsprekers op mijn kamer uit te zetten.

Mijn man heeft destijds ons kindje wel zien liggen in een kistje (overigens was het kistje mooi aangekleed door het ziekenhuis). Vijf dagen later werd het kindje begraven. Samen met mijn vader, schoonmoeder (tevens verloskundige) en mijn broer werd het naar de begraafplaats in Sittard gebracht, waar het in ontvangst werd genomen om te worden begraven. Geen mis in de kerk, geen gebed, nee niets van dat alles. Dat was het dan!

Daarna terug naar huis. Je kwam thuis met lege handen. De babykamer was inmiddels opgeruimd en men ging over tot de orde van de dag.

Daarna kreeg ik 3 gezonde kinderen maar nu nog na al die jaren denk ik nog steeds vaak aan deze gebeurtenis. Er is echter nooit een steen geplaatst op de plek waar onze dochter begraven is.

Ria Ruyters